jpekker

Twaalf dagen douchen en plassen voor een publiek dat golft als de oceaan: Jia-Yu Chang Corti voert beroemde performance Marina Abramović opnieuw uit

In het Stedelijk Museum voert de Taiwanees-Britse performer Jia-Yu Chang Corti tot en met zondag 16 juni The House with the Ocean View uit, een van de uitdagendste performances van Marina Abramović.

Klokslag 10 uur komt performer Jia-Yu Chang Corti door een bijna onzichtbare deur in de achterwand haar slaapkamer voor de komende twaalf dagen binnen, op 2 meter hoogte, in een zaal van het Stedelijk Museum. Ze loopt naar de rand van de spartaanse cabine en lijkt het publiek, bestaande uit schrijvende pers, fotografen, cameraploegen en museummedewerkers, in zich op te nemen.

Als ze zich even later met een klein sprongetje naar het middelste vertrek heeft verplaatst, de woonkamer, staat Marina Abramović op. De ‘grootmoeder van de performancekunst’ overschrijdt de witte lijn die het publiek op afstand moet houden, kijkt Corti indringend aan en legt haar rechterhand op haar hart. Corti antwoordt door haar beide handen op haar borst te leggen. Zo staan de twee minuten lang tegenover elkaar. Zonder te bewegen, zonder een woord te zeggen.

Energieveld

De Taiwanees-Britse Corti (57) begon woensdagochtend aan haar reperformance van The House with the Ocean View, Abramović’ performance uit 2002. Abramović verbleef destijds twaalf dagen en nachten in drie cabines die haar huis vertegenwoordigden – een badkamer, een woonkamer en een slaapkamer – geïnstalleerd in de Sean Kelly Gallery in New York.

9/11 lag nog vers in het geheugen, New York was ontwricht. Voor Abramović was The House With The Ocean View een experiment in persoonlijke zuivering door middel van beperkingen, en een poging om zowel haar eigen energieveld als dat van het publiek en de stad positief te beïnvloeden.

De performance geldt als een van Abramović’ zwaarste en compromisloze, en wordt maar zelden uitgevoerd. De performer mag niet eten, alleen mineraalwater drinken, en niet praten of lezen. Zij is verplicht om drie keer per dag een douche te nemen en moet zeven uur per dag slapen. Er liggen zeven schone broeken en jasjes klaar, geïnspireerd op het werk van de Russische kunstenaar Aleksandr Rodtsjenko, in kleuren die zijn afgeleid van het Vedisch vierkant uit het oude India.

Vlijmscherpe keukenmessen

De drie vertrekken bevinden zich hoog boven de grond: een slaapkamer met een wasbak en een houten bed zonder matras; een woonkamer met een tafel met een tikkende metronoom erop en een stoel met een stuk mineraal als hoofdsteun; en een badkamer met toilet en douche. Het is niet toegestaan naar beneden te komen; voor de drie cabines staan weliswaar drie ladders, maar de treden bestaan uit vlijmscherpe keukenmessen. Met de scherpe kant naar boven. Het huis kijkt uit op het publiek, dat in stilte mag proberen een ‘energie-dialoog’ aan te gaan met Corti, en net als de oceaan in golven komt en gaat.

Corti heeft eerder een aantal performances van Abramović uitgevoerd in Londen, maar The House with the Ocean View deed ze niet eerder. “Deze voorstelling is de ultieme uitdaging voor mijn fysieke en mentale toestand. Ik kijk ernaar uit om een ​​periode van loslaten en afleren te ervaren,” zei ze in de aanloop. En: “Ik zal in de installatie leven, slapen, me wassen, plassen en poepen, zonder eten, in totale stilte.”

De aankondiging leverde op de socials van het Stedelijk Museum vertwijfelde reacties op. “Maar waarom?” vroeg iemand. “Waar ligt de grens tussen performancekunst, voyeurisme, tentoonstellingen en zelf toegebrachte marteling? Gaat het om het ongemak omwille van het ongemak? Of bereikt de performer een staat van veranderd bewustzijn? Ik probeer het gewoon oprecht te begrijpen, zonder oordeel.”

Carrie Bradshaw had haar bedenkingen

Kort nadat de performance in New York te zien was, worstelde Carrie (Sarah Jessica Parker) in de hitserie Sex and the City met dezelfde vraag. Getriggerd door ‘niet praten en niet eten’ haast ze zich in ‘twee New Yorkse minuten’ naar de galerie waar Abramović 16 (foutje) dagen verblijft. Haar kunstminnende vriendin Charlotte (Kristin Davis) leest haar de bedoeling voor, Carrie is niet onder de indruk.

“Er zijn overal in de stad depressieve vrouwen die precies hetzelfde doen als zij en het geen kunst noemen. Zet een telefoon op dat platform en het is gewoon een typische vrijdagavond, wachtend tot iemand belt. Waarom denk je dat er messen op de ladders zitten? Om te voorkomen dat ze de deur uitgaat voor een snack.”

The House with the Ocean View is tot en met 16 juni te zien in het Stedelijk Museum, als onderdeel van de grote overzichtstentoonstelling van het werk van Marina Abramović. In samenwerking met het Holland Festival zijn er speciale avondopenstellingen op 8, 11 en 15 juni.