Ik houd er niet zo van, van dat verhaspelen van filmposters. Maar deze – nogal voor de hand liggende – combi van UP en Up in the Air is wel mooi, omdat je als je snel kijkt helemaal niet ziet dat er is gefotoshopt. Als je wel wat langer kijkt, besef je dat de oude brombeer Carl Fredrickson eigenlijk naar zichzelf staat te kijken… Voor meer ‘filmposter mashups’ zie Worth 1000.
Lijstjes zijn leuk, maar zorgen ook voor hoofdbreeksels, zo bleek de afgelopen weken maar weer eens. Ben bezig met de toptien met films van 2009, en moest voor de site filmliefde van film1 vragen beantwoorden als ‘Wat is de grappigste film die je kent?’, ‘Welke film associeert je met verliefdheid?’, ‘Wat is de engste film die je kent?’ en ‘Wat is de beste film die je kent?’. Pfff…
Eén vraag was relatief gemakkelijk, omdat het antwoord nog vers in mijn geheugen ligt. De vraag: ‘Welke filmscène heeft op jou diepe indruk gemaakt?’. Het antwoord: Up van Pete Docter en Bob Peterson, en dan met name de woordloze sequentie waarin een heel leven wordt samengebald. Carl en Ellie raken bevriend, worden verliefd, maken grote plannen, richten de kinderkamer in, en moeten verder in de wetenschap dat ze geen kinderen zullen krijgen. En dan gaat Ellie dood.
Ik heb Up drie keer gezien, eerst in Cannes, daarna tijdens de Cinema Expo in vijf verschillende talen, en tot slot met de kinderen (5 en 9), en drie keer tranen met tuiten gehuild. Animatie, maar ontroerender zie je het zelden.
De film is nu verkrijgbaar op dvd en blu-ray, in verschillende versies: een super-de-luxe (‘2-disc steelbook, de film + bonusmateriaal + Disney Digital Copy’, wat dat ook moge zijn) en de zogenaamde ‘1 disc’. Daarop ook regisseurscommentaar, een kort filmpje over de totstandkoming en alternatieve eindes. En twee korte films: Dug’s Special Mission van Ronnie del Carmen (suf) en Partly Clouded, het geniale voorfilmpje van Peter Sohn, over een donderwolk en een oude, gammele ooievaar. Het kan niet anders of Sohn maakt te zijner tijd een even geniale lange Pixar-film…
‘De marketingafdelingen willen vaak bekende namen, omdat ze daar in de publiciteit meer mee kunnen. Dan komen ze met suggesties… daar zitten soms mensen tussen waarvan ik denk: daar ga je je film mee om zeep helpen; moeten we niet doen. Maar die zijn dan op dat moment heel hot. Het is soms een beetje touwtrekken’, aldus Hilde de Mildt, verantwoordelijk voor de zeer geslaagde nasynchronisatie van de jongste Pixar-topper Up.
Een goede acteur of zanger is nog geen goede stemacteur, wil De Mildt maar zeggen. ‘Je moet alles in je stem kunnen leggen. Je moet een goed gevoel voor timing hebben en een goed gevoel voor drama. Ik kijk naar allerhande flutprogramma’s, puur omdat ik later misschien een stem kan gebruiken. En soms word je verrast, hoor. Er zijn bekende Nederlanders die hier supergoed in zijn.’
Voor de rol van de oude knorrepot Carl Fredricksen (in het origineel wordt de stem verzorgd door de Amerikaanse acteur Edward Asner; in de Franse versie wordt de rol van ingesproken door zanger Charles Aznavour) heeft De Mildt niet lang na hoeven denken: Frits Lambrechts. ‘Er zijn niet zo veel oudere acteurs die handig genoeg zijn om dit soort werk nog te kunnen doen. Frits is hele goeie acteur. Punt. En hij is ook nog eens heel goed in de nasynchronisatie. Toch hebben we ook wel even naar andere acteurs gekeken, omdat we ook iets hadden van: niet wéér Frits.’
Geen nasynchronisatie of er treedt een peloton bekende Nederlanders aan. Humberto Tan verzorgt de stem van Buck, een eenogige wezel die op dinosaurussen jaagt in de Nederlands gesproken versie van Ice Age 3: Dawn of the Dinosaurs. Andere rollen worden vertolkt door Carlo Boszhard (Sid de luiaard), Daphne Bunskoek (Ellie de mammoet), Tygo Gernandt (Eddie de buidelrat) en de onvermijdelijke Jack Wouterse (Manny de mammoet).
Leco van Zadelhoff verzorgt de stem van modeontwerper Fabu in de eerste Totally Spies-film, een rol die in het Franse origineel wordt vervuld de Duitse modeontwerper Karl Lagerfeld. In het van oorsprong Duitse Heksje Lilly – De draak en het magische boek zijn de stemmen te horen van onder anderen Cees Geel, Ruben van der Meer en – een stuk verrassender – Jenny Arean (als de oude heks Surulunda) en Lisa Vol van het populaire trio Lisa, Amy en Shelley. De Vlaamse Sien Diels, bekend van Sesamstraat, is de verteller in de Nederlandse adaptatie van het Zweedse sprookje voor de allerkleinsten Laban, het allerliefste spookje.
De makers van Suske en Wiske & De Texas Rakkers trokken werkelijk alle registers open: Frank Lammers is Lambik, Kees Boot is te horen als Jerom, Raymonde de Kuyper kruipt in de huid van tante Sidonia, Jeroen van Koningsbrugge is Theofiel én Theodore, Pierre Bokma leent zijn stem aan Professor Barabas. Xander de Buisonjé is Ranger Tom, Daniel Boissevain en Javier Guzman zijn de niet al te snuggere bandieten Rik en Manuel, en Jennifer Hoffman is de sexy Miss Missy. Dennis van der Geest is de zware jongen Bill Buster en de Topper Jeroen van der Boom is te horen als de luie Sheriff Cooper.
Jim, Sita en Yes-R zijn pratend en zingend aanwezig in de animatiefilm Sunshine Barry en de discowormen; de GTST-ers Bartho Braat, Chris Tates, Mark van Eeuwen en Lieke van Lexmond zijn te horen in Monsters vs. Aliens; Tweede Kamerlid Boris van der Ham, De Jeugd Van Tegenwoordig en Birgit Schuurman hebben stemmen ingesproken voor de animatiefilm Space Chimps.Frits
Birgits grote zus Katja was wat langer geleden de grote attractie in de Nederlandse nasynchronisatie van Disney’s Tarzan, waarin ze met een licht bekakt accent de pittige Engelse Jane Porter neerzet, dochter van een ontdekkingsreiziger op zoek naar de ontbrekende schakel in Darwins evolutietheorie. ‘Grutjes’, kirt ze als de knappe man in het lendendoekje zijn hoofd tussen Janes borsten drukt om naar haar hartslag te luisteren.
Een reportage over de naysnchronisatie van Up staat vrijdag 9 oktober in de Volkskrant.
Up draait in 195 kopieën, waarvan 126 Nederlands nagesynchroniseerde.
Twitter: jpekker