Regisseur Marco van Geffen (3e van links) overlegt met de Poolse actrice Dagmara Bak (2e van links). rechts aan de tafel Rifka Lodeizen. Foto Bob Bronshoff.

In het daags voor de opnamen naar alle medewerkers rondgestuurde call sheet was al omstandig gewaarschuwd: ‘Please be carefull with the wooden floor, don’t wear high heels!’ stond er bovenaan het lijstje do’s and don’t’s: ‘use the carpets as much as you can!’.

De opsomming werd vervolgd door ‘No smoking in the house, preferably also not in the garden’ en ‘We are not allowed to move the HiFi stereo or to use it, the same for the Japanse knife set. Please don’t touch them.’

Voor de slechte verstaander was er naast de voordeur van de betreffende Hoofddorpse woning ook nog een handgeschreven A4-tje geplakt: ‘Please wipe your feet!’.

Alle waarschuwingen waren niet voor niets; de doorzonwoning waar de filmploeg was neergestreken voor opnamen van Onder ons mag er zijn. Een design salontafel (waarvan de glazen hoeken zijn afgeplakt), een designbank, een enorme platstreken aan de muur, een fantastische draaitafel, enorme boksen, een mooie kast met goeie boeken, cd’s, elpees en dvd’s (veel Volkskrant-dvd boxen!)… en alles smaakvol. Het huis is voor twee weken gehuurd; de gezegende eigenaren zitten een paar kilometer verderop in een hotel. ‘Een prachtig huis, toch?’, zegt regisseur Marco van Geffen vol bewondering. ‘Ik voel me hier wel thuis.’

Terwijl de woonkamer uiterst omzichtig wordt uitgelicht, wacht een Hoofddorper moeder op de eerste verdieping het moment af dat haar zeventien maanden oude zoon naar de set wordt geroepen. De dreumes is via via in de film terechtgekomen; volgens zijn moeder, die toneelschool heeft gedaan, geniet hij enorm van alle aandacht.

In Onder ons wordt de zorg voor het ventje toevertrouwd aan de Poolse au-pair Ewa. Het verlegen, naar binnen gekeerde meisje komt in ‘een spiraal van twijfel en isolement’ terecht als ze meent te weten wie de verkrachter is die het provinciestadje onveilig maakt.

Ewa wordt gespeeld door de Poolse, in Warschau gecaste Dagmara Bak. Zij nestelt zich op de vloer met het jochie, dat direct met de kleurpotloden begint te kliederen. De hoogzwangere moeder (Rifka Lodeizen) zit aan tafel, een laptop voor haar neus. Vader (Guy Clemens) zit met de afstandsbediening voor de breedbeeldtelevisie; een productiemedewerker dreunt het nieuws over de serieverkrachter op dat later echt uit de tv zal komen.

Van Geffen instrueert de acteurs, in het Nederlands en in het Engels: het moet klein, en heel precies, zowel de blikken als de timing luisteren nauw. ‘In deze scène wordt Ewa’s vermoeden wie de dader is groter en neemt bij de vrouw des huizes het onbehagen toe over dat vreemde Poolse meisje in haar huis.’

Onder ons is het eerste deel van de trilogie Het drama van het gelukkige gezin, die zich richt op de familie als de kern van onze samenleving, de familie als veilige haven, en de angst voor verstoring van die veiligheid. Het script van Onder ons, geschreven door Van Geffen en Jolein Laarman, was geselecteerd voor de NHK Sundance Award 2009. Het tweede deel van de trilogie, Geen naam, is reeds uitverkoren voor ‘De oversteek’, het samenwerkingsprogramma van het Filmfonds, het Mediafonds, de Publieke Omroep en het CoBO-fonds om filmtalent te stimuleren.

Onder ons wordt verteld vanuit drie perspectieven: dat van de soms bereidwillige, dan weer angstige gastouders; dat van de bezorgde, maar ook opportunistische Poolse vriendin van Ewa, die au pair is bij een andere familie; en dat van de geïsoleerde Ewa zelf. Van Geffen, wiens kortfilm Het zusje in 2007 te zien was op het festival van Cannes: ‘Op die manier wordt Onder ons in de vorm zelf ook een onderzoek van het gegeven dat we naar anderen kijken, een oordeel vellen, maar misschien nooit werkelijk tot die andere persoon door kunnen dringen.’

Scenario: Jolein Laarman & Marco van Geffen Regie: Marco van Geffen Camera: Ton Peters Montage: Peter Alderliesten Productie: Lemming Film, Joost de Vries & Leontine Petit Uitvoerend producent: Marion Welmers Production Design: Elsje de Bruijn & Jorien Sont Muziek: Rec Sound Met: Dagmara Bak, Rifka Lodeizen, Guy Clemens, Natalia Rybicka & Reinout Bussemaker Kleur, ± 90 minuten Omroep: BOS (Boeddhistische Omroep Stichting) Distributie: Cinéart Te zien: September 2011

www.bobbronshoff.nl

Tweet This Post

Regisseur Maria Peters instrueert de jonge acteurs Wouter Zweers (links) en Daniel van Wijk. In de hoek kijkt cameraman Walther Vanden Ende toe. Foto Bob Bronshoff

Als er in speelfilms een paar zetten wordt geschaakt, klopt er vaak niets van. Er worden vage zetten gedaan, die soms niet eens kunnen, zo valt op talrijke online schaakforums te lezen.

In Sonny Boy, Maria Peters’ verfilming van de gelijknamige bestseller van Annejet van der Zijl, zal het niet anders zijn, zo valt op te maken bij de opnames van scène 191A. ‘De scène is bedoeld om het vertrouwen en de vriendschap tussen Waldy en Gerard van Haringen te benadrukken’, legt Peters (Kruimeltje, De Tasjesdief, Afblijven, Pietje Bell) uit. ‘Zodat het verraad later extra hard aankomt.’ De scène is kort voor de opnames gewijzigd; in het call sheet staat nog dat Gerald Waldy een knoop zal leren.

Sonny Boy is gebaseerd op het waargebeurde verhaal over de onmogelijke liefde tussen Waldemar Nods en Rika van der Lans. Hij is zwart, zij blank. Hij nog geen twintig, zij al bijna veertig. Hij is een student uit het exotische Suriname, zij is oer-Hollands, getrouwd en moeder van vier kinderen. Kort na hun eerste ontmoeting, het is 1928, blijkt zij zwanger van hem te zijn…

In een enorme, overtollige loods van De Telegraaf, pal achter de burelen van de krant in het Westelijk havengebied van Amsterdam, zijn vier fraaie setjes gebouwd (Vaal bruin bloemetjesbehang. Aan de muren hangen schilderijtjes en oude foto’s; op een nachtkastje ligt het Populair guitaaralbum met melodiepartij en vingerzettingen, bewerkt door W. Gieskens).

Eén van de sets stelt de dubbele huiskamer voor van een pension in de Pijnboomstraat, Den Haag. Binnen zitten de jonge acteurs Daniel van Wijk (Waldy) en Wouter Zweers (Gerald) over een schaakbord gebogen. In een hoek van de oud-Hollandse woonkamer zit cameraman Walther Vanden Ende cum suis weggestopt. In de belendende kamer zit Sergio Hasselbaink (Waldemar, de vader van Waldy) aan tafel een boek te lezen. Pal naast de houten constructie heeft Peters zich achter een monitor genesteld. ‘Jullie mogen best een beetje lol hebben,’ roept ze tijdens de repetities. ‘Iets meer interactie, Wouter. Je maakt geen contact met Daniel. Er mag wel iets meer zijn tussen jullie.’

1st AD Michiel Collenteur buigt zich over het schaakbord. ‘Je geeft zomaar een pion weg’, zegt hij quasi-vermanend. Iemand maakt fluks een foto voor de continuïteit; de stukken worden teruggeplaatst. ‘Daar gaan we weer’, roept Peters. De jongens doen een paar zetten, Peters steekt haar hoofd weer om de hoek. ‘Dat was al veel beter’, zegt ze. ‘Maar houd je hand een beetje weg bij je gezicht, Daniel.’ ‘Dat doe ik altijd als ik schaak’, antwoordt hij. ‘Eén keertje is niet erg’, zegt Peters, en ze neemt weer plaats achter de monitor. ‘Je bent net de denker van Rodin’, zegt Collenteur.

Na de vijfde take is Peters tevreden: de interactie was goed. Collenteur plaatst nog een kanttekening. ‘Jij sloeg aan het eind verkeerd’, wijst hij. Met een lach: ‘Maar dat geeft niet. Dat snijden we er wel af.’

Sonny Boy wordt begin 2011 in de bioscoop uitgebracht door A-Film Distribution. Shooting Star, het bedrijf van Peters, haar partner Dave Schram en Hans Pos, produceert de telefilm, in coproductie met de KRO, Filmfonds, Suppletiefonds, CoBoFonds, Vlaamse Gemeenschap en de stad Den Haag. De opnamen vonden verder plaats in Den Haag en Zeeland, België en Suriname.

Sonny Boy Nederland 2010 Scenario: Pieter van de Waterbeemd Regie: Maria Peters Camera: Walther van den Ende Montage: Ot Louw Productie: Shooting Star Filmcompany Uitvoerend producent: Peter Jan Brouwer Production Design: Jan Rutgers Muziek: Henny Vrienten Met: Ricky Koole, Sergio Hasselbaink, Abgelo Arnhem, Willem Nijholt, Marcel Hensema, Katja Herbers, Monic Hendrickx, David Millar, Anneke Blok, Jaap Spijkers, Manoushka Zeegelaar, Stijn Westenend  Kleur, ± 100 minuten  Omroep: KRO Distributie: A-Film Distribution Te zien: Begin 2011

zie ook www.bobbronshoff.nl

Tweet This Post

Dick Maas geeft aan waar het bakje heen moet. Links ‘1st AD’ Sjoerd Steenbeek, rechts art director Lorien Mouyal. In het bakje zitten Robert-Jaap de Lange en ‘D.O.P.’ Guido van Gennep. Foto Bob Bronshoff

Op de allereerste draaidag van Sint, een actiethriller annex zwarte komedie van Dick Maas over een moordende Sinterklaas, wordt er op twee locaties in de Amsterdamse binnenstad gefilmd. Zonder acteurs. Aan de Herengracht worden opnamen van een politieauto gemaakt. Op de Brouwersgracht, slechts een paar honderd meter verderop, worden shots gemaakt van trapgevels en daken.

Het is ijs- en ijskoud. Jongens in gele hesjes doen halfslachtige pogingen automobilisten een andere kant op te bewegen. Door fietsers, voetgangers en moeders met kinderwagens worden ze volslagen genegeerd; die gaan gewoon huns weegs.

Aan een enorme kraan hangt een iel bakje, waarin onder anderen ‘director of photography’ Guido van Gennep heeft plaatsgenomen. Omzichtig wordt het de lucht in gedirigeerd door Robert-Jaap de Lange, totdat het pal boven het bevroren water van de Brouwersgracht hangt. “Voor geen goud dat ik daar zelf in ga staan”, mompelt Dick Maas. ‘Ik heb geen hoogtevrees hoor, maar ik hoor wel eens dat ze omvallen.’ Op een gegeven moment zitten er vijf mannen in het bakje, en begint het gevaarte te piepen. Nader onderzoek wijst uit dat het bakje te zwaar beladen is. Maas: “Er mogen volgens mij maar twee man in.”

In Sint draait het om de moordlustige Niklas, een uit de dood herrezen bisschop die het begrip kindervriend een geheel eigen invulling geeft. Hij wordt gespeeld door Huub Stapel, die ook al te zien was in de Dick Maas-films De lift (1983), Flodder (1986), Amsterdamned (1988) en Flodder in Amerika! (1992). “Voor de rol van Niklas moet de acteur meer dan vier uur in de make-up en moet hij bij min tien op een paard over de daken galopperen”, vertelde Maas eerder al. “Dat wil je je beste vrienden niet aandoen. Huub leek daarom een terechte keus.”

Staand naast het beeld van Theo Thijssen legt Maas uit dat er vandaag ‘plates’ worden opgenomen, waar Niklas en zijn paard later in de studio worden ingezet. “Het zijn behoorlijk ingewikkelde visuel effects. Daarom wil ik zo snel mogelijk weten hoe het eruit komt te zien. Bepaalde dingen kunnen we hier wel; Moordwijven bevatte ook iets van honderdtwintig effect-shots. Maar 3D-animatie is in Nederland eigenlijk totaal onbekend terrein.”

Via Roel Reiné kwam hij in de Oekraïne terecht, bij het bedrijf dat onder meer de special effect maakte voor de spektakelstukken Night Watch (2004) en Day Watch (2006) van Timur Bekmambetov. “Daar zitten ook 3D-paarden in. Een echt paard kan nu eenmaal niet alles. Het paard van Niklas moet van het dak af storten en bovenop een politieauto terechtkomen… het liefst had ik het hele paard in 3D willen animeren, maar daar hebben we hier de know how en het budget niet voor. Helaas. Het is geen Avatar. Wij moeten het doen met 4.4 miljoen.”

Terwijl Maas vertelt – het begint al te schemeren –, wordt de kraan voorzichtig een paar meter richting de Prinsengracht gereden. Niet voorzichtig genoeg; in een onhandig geparkeerde auto zit een enorme buts. De eigenaresse haalt haar schouders op; het is een lease-auto.

Maas neemt plaats achter de monitor. Het shot is bijna goed, gebaart hij. Met duim en wijsvinger geeft hij aan dat de camera nog een héél klein stukje opzij moet. “Een tandje naar rechts. Nee, niet te veel Ho! Stop! Terug!” Maas kijkt tevreden. “We gaan dit in ieder geval zo draaien. Draait-ie al?”

Ja hij draait; het rode rec-knopje op de monitor brandt.

“Snel door”, zegt Maas. “We lopen achter op schema!”

Sint / Nederland 2010 / Scenario: Dick Maas / Regie: Dick Maas / Camera: Guido van Gennep / Montage: t.b.a. / Productie: Tom de Mol & Dick Maas / Uitvoerend producent: Gerrit Martijn / Production Design: Wilbert van Dorp / Muziek: t.b.a. / Met: Egbert-Jan Weeber, Huub Stapel, Bert Luppes, Caro Lenssen / Kleur, 90 minuten / Omroep: RTL / Distributie: A-Film Entertainment / Te zien: 25 november 2010

zie ook www.bobbronshoff.nl

Tweet This Post

foto Bob Bronshoff

‘Money makes the world go round.’ Een paar dagen na het bankroet van de Lehman Brothers, een van de grootste investeringsbanken van de Verenigde Staten, hoorde regisseur Jaap van Heusden dat hij zijn in de financiële wereld gesitueerde Telefilmplan kon gaan realiseren. Een jaar later vecht Van Heusden bij de Amsterdamse Zuidas voor iedere scène; het budget is krap (een Telefilm wordt gemaakt voor 780 duizend euro), de opnamedruk groot.

Win-Win, zoals de werktitel van de Telefilm luidt, gaat over de opkomst en ondergang van de jonge Ivan (de Vlaamse acteur Oscar Van Rompay, in zijn speelfilmdebuut). Hij werkt als assistent-analist bij een grote Amerikaanse investeringsbank in Amsterdam. Hij wint snel aan status, tegelijkertijd verliest hij zijn onschuld.

Van Heusden studeerde in 2005 af aan de Filmacademie met Een ingewikkeld verhaal eenvoudig verteld, een kortfilm die werd genomineerd voor de Student Academy Awards en geselecteerd voor het festival van Cannes. In 2008 maakte hij de One Night Stand Ooit, die werd genomineerd voor een Gouden Kalf. Zijn korte documentaire I love het leger ging op het afgelopen Cinekid in première.

Van Heusden: ‘Ik kan me nu geen mooier vak meer voorstellen dan filmmaker, maar toen ik een jaar of dertien was, wilde ik naar Nyenrode. Ik vind het nog steeds een interessant wereldje. Via vrienden en vrienden van vrienden heb ik er uitgebreid kunnen rondkijken. Ik ben under cover mee geweest naar de City, het financiële hart van Londen. Gladgeschoren en in mijn allerduurste pak, dat ik met geld van mijn oma heb gekocht in de PC Hooftstraat. Maar het was niet duur genoeg, merkte ik al snel. Binnen een mum van tijd word je van top tot teen gescand – door mannen in pakken van 15 duizend euro.’

Hij kent de verhalen over tripjes per privéjet naar Dubai, waar traders en brokers dan een paar golfballetjes van het dak van een 7-sterren hotel slaan. En toch wordt Win-Win geen film over inhaligheid en hoe fout dat wel niet is, benadrukt Van Heusden. ‘Het wordt geen moraliteit. Win-Win is gewoon het verhaal van een jongen die ontdekt dat hij niet in het wereldje past.’

In het Viñolygebouw aan de Debussylaan, een nondescript kantorencomplex van de Vrije Universiteit en de ABN AMRO, is de ‘dealing room’ nagebouwd van de fictieve investeringsbank Cahen + Gleeson: rijen bureaus met tientallen computers.  De cijfertjes, tabellen en grafieken op de monitoren zijn ontworpen door het Amsterdamse bureau ShoSho – met één commando kunnen de koersen dalen of stijgen; de figuranten kunnen ook pakketten aandelen kopen of verkopen. ‘Als er toevallig iemand kijkt met verstand van zaken, moet het er wel een beetje goed uitzien’, aldus Van Heusden.

In de dealing room bewegen tientallen figuranten – mannen en vrouwen in grijs of blauw pak  – zenuwachtig door elkaar heen. Achter een glazen wand is het kantoor van de grote baas. Op zijn bureau staan twee monitoren, wat fotolijstjes, een enorme beker en een plastic haai. Aan de muur hangen onderscheidingen en moderne kunst.

Het kale hoofd van een van de figuranten wordt snel gepoederd. Cameraman Jan Moeskops installeert zijn steadicam. Van Heusden spreekt de scène nog even door met de acteurs Hans Kesting (de grote baas Max) en Leon Voorberg (de senior trader Stef). Stef heeft de post-its met geniale beleggingstips die Ivan voor hem heeft achtergelaten zojuist aan Max laten zien. Die mag dan koeltjes reageren (.‘Een paar goeie trades maken je nog geen goeie trader. Op de vloer heb ik goede soldaten nodig!’), even later mag Ivan zich toch bij hem melden; de weg omhoog is ingezet.

Binnen een zucht en een scheet staat het erop. ‘Dat is maar goed ook’, zucht Van Heusden ‘We hebben eerder vandaag al één scène moeten doorschuiven.’

Win-Win (werktitel) Nederland, 2009 Productie: IJswater Films Scenario & regie: Jaap van Heusden. Camera: Jan Moeskops. Montage: Jasper Quispel. Art direction: Gerard Loomans. Muziek: Minko Eggersman. Met: Oscar Van Rompay, Leon Voorberg, Halina Reijn, Hans Kesting, Phi Nguyen, Pepijn Schoneveld. Kleur, 90 minuten. Omroep: NPS. Distributie: A-Film Te zien: februari 2010 (onder voorbehoud).

Tweet This Post

Foto Bob Bronshoff

Film is wachten, luidt het cliché dat maar weer eens werd bewaarheid op een dinsdagavond in september. Drie productiemedewerkers zitten op de stoep voor het Patronaatsgebouw aan de Jisperweg in Westbeemster. Het gaat nog even duren, zeggen ze. De opnamen in Harderwijk zijn uitgelopen; cast en crew zijn nog onderweg.

Het is de allerlaatste opnamedag van Vreemd Bloed, het speelfilmdebuut van Johan Timmers. Overdag stonden er twee scènes op de rol in een slachthuis in Harderwijk, aansluitend moesten er nog twee scènes worden gedraaid in de kop van Noord-Holland. De eerste is eenvoudig: ‘Een paar witte ballonnen waaien weg in de wind’. De tweede is gecompliceerder: een confrontatie tussen de slager en zijn zoon die anders is dan hij zich wenst.

Langzaam druppelen de cast- en crewleden binnen. De lantaarns aan de gevel van het Patronaatsgebouw worden afgeplakt, een reclamesticker van Flügel wordt van de deur gepeuterd, over de knaloranje TNT-brievenbus wordt een grijze kast geplaatst. Aan de muur is een oude sigarettenautomaat bevestigd, ertegen zijn een paar zwarte ‘periodefietsen’ geplaatst. Het is 1978.

Het scenario voor Vreemd Bloed werd geschreven door Maria Goos, naar een idee van Timmers en Wil van der Meer. Het is een ‘licht surrealistische familiedrama’ over drie generaties slagers, en speelt tussen 1960 en 1983. De jongste zoon Jere, geboren op Kerstavond 1960, is net als zijn broers voorbestemd om in de voetsporen van zijn vader en grootvader te treden, maar hij zingt liever. In de loop der jaren moet de dorpse slagerij wijken voor oprukkende nieuwbouw, en moet Jere zijn eigen weg zien te vinden. Met hulp van zijn grootmoeder.

Als regisseur Timmers is gearriveerd, neemt hij acteur Jelle de Jong, die Jere speelt, even apart. ‘Je hebt binnen staan zingen’ legt hij uit. ‘En je vader vond dat zeer gênant.’ Hij wijst: ‘Daar staat figuratie. Je komt naar buiten lopen. Je ziet je vader staan en loopt op hem af. Je zegt: papa. Je vader zegt: weet je wat dat kost zo’n feest? Deze scène gaat over jou. Jij wil een ander leven dan je vader voor je in gedachten heeft. Je wil dat je vader je accepteert zoals je bent. Je speelde al met de gedachte om weg te gaan, maar wil de goedkeuring van je vader. Je wil nog één keer checken of er toch niet nog iets is tussen jullie. Het is een stille, intense scène, waarmee we benadrukken dat het gaat om de relatie tussen jullie twee, hoeveel verhaallijntjes er op het feest ook samenkomen.’

Timmers – hij maakte ondermeer de VPRO-dramaseries Kleine Pauze, Nieuwe Ouders en Klein Holland, en schreef en regisseerde stukken voor het Nationaal Toneel en het RO Theater – pakt zijn laptop. Samen kijken ze naar een aantal gemonteerde scènes van het feest. Een kraan met een enorme lamp gaat de lucht in. Cameraman Ton Peters kijkt naar het stukje rails dat is neergelegd. Jongens met natgekamde haren van de plaatselijke voetbalclub lopen voorbij. ‘Is het een oorlogsfilm?’ vraagt er een. ‘Met dat ouwe gebouw?’ ‘Ja’, antwoord iemand ad rem. ‘Pas maar op, er wordt geschoten.’ Door een  portofoon wordt gemeld dat de opnamen een uurtje langer gaan duren dan was aangekondigd.

Dit is de eerste aflevering van de rubriek ‘Actie!’, verschenen in De Filmkrant.

Vreemd Bloed Nederland, 2009 Productie: IDTV Film Regie: Johan Timmers. Scenario: Maria Goos. Camera: Ton Peters. Montage: Peter Alderliesten. Art direction: Gert Brinkers. Muziek: Paul M. van Brugge. Met: Jelle de Jong, Wim Opbrouck, Viviane De Muynck, Meral Polat, Gijs Naber, Wil van der Meer, Marcel Hensema en Pieter Dictus. Kleur, 90 minuten. Distributie: A-Film Te zien: in de loop van 2010.

Tweet This Post